Emtia Piyasaları Savaş ve Siyasi Gelişmelerle Dalgalandı

Emtia piyasaları, tamamlanan haftada ABD ile İran arasındaki gerilim ve Orta Doğu kaynaklı enerji arzı riskleriyle şekillendi. Bu risklerin enflasyon ve faiz beklentilerine etkisi, fiyatlamalarda belirleyici rol oynadı. Hafta başında ABD Başkanı Donald Trump’ın savaşı sona erdirmeye istekli olduğuna dair haberler ve ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Jerome Powell’ın temkinli mesajları piyasalarda iyimserlik yarattı.

Ancak hafta sonuna doğru Trump’ın söylemlerini sertleştirmesi, enerji fiyatları ve tahvil faizlerinde yükselişe neden olurken, varlık fiyatları üzerinde baskı oluşturdu. Analistler, jeopolitik gelişmelerin yanı sıra küresel enflasyon ve faiz beklentilerini etkileyen makroekonomik verilerin de piyasaların yönünü belirlediğini belirtti. Gelecek hafta yatırımcıların odağında ABD enflasyon ve büyüme verileri ile Fed’in son toplantı tutanakları olacak.

Trump ve Powell’ın Açıklamaları Piyasaların Yönünü Belirledi

ABD Başkanı Donald Trump, İran’daki askeri hedeflerin büyük ölçüde tamamlandığını ve süreci kısa sürede sonlandıracaklarını ifade etti. Trump, önümüzdeki 2-3 hafta içinde İran’a sert bir darbe indireceklerini söyledi. Fed Başkanı Jerome Powell ise Orta Doğu gelişmelerine karşı para politikasında ‘bekle-gör’ yaklaşımını uygun bulduklarını belirtti.

Powell, enflasyon beklentilerinin iyi çıpalanmış göründüğünü ancak iş gücü piyasasındaki aşağı yönlü risklerin düşük faizleri, enflasyondaki yukarı yönlü risklerin ise faiz indirimlerinin ertelenmesini gerektirdiğini vurguladı. Bu iki hedef arasındaki gerilimin zorlu bir dönemde oy birliği beklemeyi yanıltıcı kılabileceğini dile getirdi.

Makroekonomik Veriler Karışık Sinyaller Verdi

Makroekonomik tarafta, ABD’de şubat ayı açık iş sayısı beklentilerin altında kalarak iş gücü piyasasındaki kırılganlığa işaret etti. Ancak haftanın sonunda açıklanan mart ayı tarım dışı istihdam verisi beklentileri aşarken, işsizlik oranının gerilemesi faiz indirimi beklentilerini sınırladı. Bu gelişmeler, piyasaların kapalı olması nedeniyle fiyatlamalara tam olarak yansımadı.

ABD Çalışma Bakanlığı verilerine göre, mart ayında tarım dışı istihdam 178 bin kişi artış gösterdi ve işsizlik oranı yüzde 4,4’ten yüzde 4,3’e indi. Bu veriler sonrası ABD 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,32’ye, dolar endeksi ise yüzde 0,1 düşüşle 100’e geriledi.

Değerli Metallerde Yükseliş Görüldü

Değerli metallerde, dört haftalık düşüş serisi altın öncülüğünde sona erdi. Hafta başında Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılabileceği haberleri jeopolitik risk algısını azaltırken, merkez bankalarının para politikalarındaki olası yumuşak duruş beklentileri de yükselişi destekledi. Ancak Trump’ın sertleşen açıklamaları bu ivmeyi sınırladı.

Bu gelişmelerle gümüş yüzde 4,7, platin yüzde 6,9, paladyum yüzde 9,2 ve altın yüzde 4,1 oranında artış gösterdi.

Baz Metallerde Arz Güvenliği ve Maliyet Baskısı Öne Çıktı

Baz metallerde fiyatlamaları enerji maliyetleri, arz güvenliği ve sanayi zincirindeki belirsizlikler belirledi. İran’ın saldırıları, alüminyum arzında sıkışıklık endişeleri yarattı. Körfez Bölgesi’nin küresel alüminyum arzındaki payı, fiziki piyasadaki kaygıları artırdı. Analistler, bölgedeki herhangi bir aksamanın Batı sanayisi için önemli sonuçlar doğurabileceğini belirtti.

Bakır, çinko ve kurşunda maliyet baskıları ve stok dinamikleri öne çıktı. Çin’de imalat PMI verisindeki toparlanma kısmi talep desteği sağlasa da, piyasa katılımcıları bu yükselişleri daha çok arz ve lojistik kaynaklı fiyatlama olarak değerlendirdi. Baz metallerde bakır yüzde 4,5, çinko yüzde 5, alüminyum yüzde 5,4 ve kurşun yüzde 2,3 artarken, nikelde yüzde 0,6 gerileme yaşandı.

Enerji Grubunda Hürmüz Boğazı Etkisi İzlendi

Enerji grubunda haftanın ana belirleyicisi Orta Doğu’daki arz kesintileri ve Hürmüz Boğazı çevresindeki taşımacılık riskleri oldu. Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) Başkanı Fatih Birol, bölgede kaybedilen petrol arzının 12 milyon varili aştığını ve nisandaki kayıpların mart ayının iki katına çıkabileceğini belirtti. Birol, jet yakıtı ve dizel gibi ürün piyasalarındaki sıkışıklığın önce Asya’da, sonra Avrupa’da hissedileceğini öngördü.

Analistler, petrol piyasasındaki seyrin Hürmüz Boğazı’ndaki akışların normale dönme hızına, enerji altyapısına yönelik hasarın artıp artmayacağına ve büyük ekonomilerin stratejik rezerv adımlarına bağlı olacağını ifade etti. Haftalık bazda Brent petrol varil fiyatı yüzde 0,2 artarken, doğal gaz fiyatı yüzde 6,4 geriledi.

Tarım Emtialarında Enerji ve Lojistik Maliyetleri Etkili Oldu

Tarım emtia piyasalarında enerji maliyetleri, lojistik sorunlar ve girdi fiyatları belirleyici oldu. Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) Gıda Fiyat Endeksi martta yüzde 2,4 yükselerek son dönemin en yüksek seviyesine ulaştı. Tahıl fiyatları yüzde 1,5, bitkisel yağ fiyatları yüzde 5,1 ve şeker fiyatları yüzde 7,2 arttı.

FAO, savaşın 40 günü aşması halinde yüksek enerji ve gübre maliyetlerinin gelecek yılın ekim kararlarını etkileyebileceği uyarısında bulundu. Bu gelişmelerle pirinç yüzde 1,3 ve soya fasulyesi yüzde 0,3 artarken, buğday yüzde 1,2 ve mısır yüzde 2,2 geriledi. Kahve tarafında ise yüksek çekirdek maliyetleri ve zayıf talep öne çıktı. Pamuk yüzde 2 artarken, şeker yüzde 5,1 ve kahve yüzde 1,9 düştü. Kakaonun ton başına fiyatı ise yüzde 2,7 yükselişle haftayı tamamladı.

• #Emtia Piyasası
• #Jeopolitik Riskler